روانشناسی چیست؟

روانشناسی چیست؟

در یک لحظه تمام اطرافیانتان را به خاطر آورید شما از آن ها یک تصویر دارید و جالب تر آن که ما به این تصاویر اطمینان داریم یعنی می دانیم که آنها تغییر نمی کنند.. اما واقعیت این است که ما تنها رفتار دیگران را می بینیم و این تنها راه ما برای شناخت دیگران و ساختن تصویر از آنهاست تا بتوانیم ارتباط برقرار کنیم. اگر بخواهیم به طور عمومی و علمی به تعریف روانشناسی به زبان ساده بپردازیم روانشناسی در یک نگاه بررسی رفتار انسان و فرایند های روانی اوست.

اما واقعا چه اطمینانی داریم که آنها همیشه همین گونه رفتار خواهند کرد؟ این بی بدیل بودن و غیر قابل پیش بینی بودن افراد و زندگی شاید عجیب ترین بخش دنیایی باشد که ما در آن مدام در حال تغییر هستیم. شاید به خاطر همین باشد که هیچگاه این جمله معروف فاکنر را از یاد نخواهم برد :زندگی به من یاد داد که هیچ کاری از هیچ انسانی بعید نیست..

شما هم حتما از این دست عجایب زندگی اطرافتان داشته اید و به آنها برخورد کرده اید: دایی ای که یک مرتبه با تمام اطرافیانش قطع رابطه میکند.. همسری که با مدرک دکترای افتخاری از هاروارد ۶ ماهی میشود که در خانه ای تاریک جواب هیچ تلفنی را نمی دهد، پدر بزرگی قاطع و ارتشی که خدمت، نشان ناب زندگی اش است اما به یک مرتبه وارد دنیایی میشود که بی امان گریه می کند..

تاریخچه روانشناسی بالینی

روانشناسی بالینی حوزه های مهم روانشناسی

شناخت روان ممکن یا نا ممکن ؟ 

واقعیت این است که دنیای روانی انسان دنیایی است سخت معلق،  مابینی از علم و غیر علم. شاید باورتان نشود که قدمت حدودا ۱۰۰ ساله علم روانشناسی در تاریخچه روانشناسی ابتدا از آزمایشگاه شروع شد. یک پزشک آلمانی به نام ویلهلم وونت که میخواست روان را در آزمایشگاه بشناسد.

از آن روز بررسی علمی رفتار انسان شروع شد. پدیده ای که حال میتواند تکرار شود، قابل آزمایش باشد و در نهایت تعمیم پذیر به اکثریت افراد. ما چه بخواهیم و چه نخواهیم هر روز باید رفتار کنیم و رفتار دیگران را ارزیابی کنیم این همان چیزی است که روانشناسی را مدام پایدارتر می کند.

اگر یک روانشناس باشید نمی توانید چشم بپوشید باید دقت کنید، توجه کنید و تمام عکس العمل ها و رفتار های اشخاص را  به خاطر بسپارید. حال دیگر در مقام هدایت قرار می گیرد یک نوع رفتار پیامبر گونه. انسان هایی که از شما کمک میخواهند و این همان چیزی است روانشناسی را سخت می کند:

دنیا تصویر انسان است و ما می خواهیم انسان را تسخیر کنیم

و این واقعا کاری شگرف است و البته بسیار جذاب.

بی اغراق بگویم تا زمانی که ایده ی وونت به نسل  پزشک وینی یعنی زیگموند فروید نرسیده بود روانشناسی تا این حد جذاب نمی شد.

فروید پزشکی در شهر وین بود که از عصب شناسی وارد دنیای درمانی و روانی شده بود. او بیش از اکثر پزشکان شهر وین بیمار دیده بود و کاملا مستعد ارائه مدلی به شدت جذاب در مورد شخصیت و ناخودآگاه انسان و درنهایت انقلابی در روانشناسی بود. امروزه آن چیزی که به عنوان روانشناسی می شناسیم مدیون شگرف مقالات فروید است.

مقالاتی که شاید در مورد علمی بودن و نبودن برخی از آنها گفتمان هایی وجود داشته باشد اما در هر حال نگاه تازه ای به ما نسبت به انسان و شخصیت داده است. انسانی که به ظاهر میداند دارد چه میکند اما در واقع نمیداند: همان گفتمان و عظیم و جذابی که از آن با نام خودآگاه و ناخودآگاه یاد میکنیم…

 از انسان و رفتارش چه میدانیم؟

شاید همین مبحث ناخودآگاه برای پر آوازه کردن فروید و قدرتمندی نام و ایده اش کافی بود تا ما امروزه هنوز از او حرف بزنیم. چیزهایی که او گفت همچنان و توسط شاگردانش و روانشناسان دیگر مدام تصحیح و تکمیل شد و ما در دنیای امروز نگاهی روشمند تر و دقیق تری نسبت به انسان داریم هر چند هنوز هم به سبب بحث عظیم روان و تجربی نشدن آن نمی توانیم با قطعیت این را بگوییم اما چیزی که ما امروزه از غالب اختلالات و مکانسیم های روانی می دانیم تا حدی نگاه ما را نسبت به انسان امروز دگرگون کرده است ..

ما میدانیم که غالب رفتار های امروز انسان بزرگسال، الگویی است که در بچگی شکل گرفته است. غالب رفتاری که از او سر میزند مشخصا هفتاد درصد آن ریشه های ناخودآگاهانه دارد که خود او از آن بی خبر است.

ما میدانیم که بدن، زبان ذهن انسان است. نوعی که راه می رویم نوعی که نگاه می کنیم و … همه و همه ارتباطی است به دنیای درون و این همان چیزی است که زبان بدن نام دارد.. ما می دانیم که خواب هایمان به زعم یونگ (روانشناس سویسی و دوست فروید) دریچه ای است به سوی ناخوداگاه که هر چیزی در آن معنایی دارد.

ما میدانیم که نوع انسان و تفکرات اجدادمان ناهشیارانه در ما به شکل جمعی وجود دارند و دلیل برخی از رفتار های ما ریشه ای جمعی دارد و ما تا به امروز فهمیده ایم که با تمام لذت های زندگی، اگر انسانی معنایی برای زندگی اش نداشته باشد و معنایی به هر چیز از زندگی اش ندهد آرزوی مرگ می کند و این یعنی یک فاجعه…

روانشناسی یکی از مهم ترین حوزه هایی است که بدون سوگیری به پرداخت انسان می پردازد چیزی که علم نیازمند آن است :بررسی حالات مغز و کارکرد های مغز در نوروسایکورلوژی، مطالعات رفتارگرا ها، بررسی اسطوره های انسانی..

بدون شک اگر همچنان با سوگیری های عقیدتی همراه میشد امروزه ما با شناختی ناقص از انسان مواجه میشدیم و مشخصا نمیتوانستیم در مورد انسان کامل و یا حوزه ای به اسم روانشناسی کمال(ویژگی هایی که از یک انسان کامل سخن میگوید) بحث و تحقیق کنیم.

امروزه به سبب تحقیقات روانشناس کانادایی به اسم اریک برن میدانیم که اساسا انسان ها برای وقت گذرانی های روزانه از روش های ویژه ای استفاده میکنند که بازی نام دارند شاید باورتان نشود ولی در دیدگاه تحلیل رفتار متقابل(TA) که برن بنیانگذارش بود ما ۵۴ بازی روزانه داریم که هر کداممان در آنهایی که بهتریم استفاده میکنیم.

برای مثال حتما شما هم در اطرافیانتان دارید فردی را که شما همیشه به راهکار نشان میدهید او ابتدا قبول میکند اما برای آن کار هم دوباره یک بهانه میتراشد این بازی اسمش (چرا این کار را نمیکنی؟ میدونم اره -اما) است مخاطب شما ابتدا هر شما را تائید میکند اما سپس با اوردن یک اما دوباره بازی خود را پیش میبرد.

جالب اینجاست که این نوع گفتمان یا به عبارت دیگر بازی تخصص او است شما هر کاری هم که بکنید او باز هم یک بهانه دارد چون در این بازی ذهنی مهارت دارد مثل کسی که از میان بازی ها فوتبال را دوست دارد و به طبع در آن مهارت بیشتری دارد.

روانشناسی خانواده

روانشناسی خانواده از حوزه های مهم روانشناسی

یکی از قدرتمند ترین و پیچیده ترین حوزه های روانشناسی در دنیای امروز روانشناسی خانواده است اهمیت این گروه اجتماعی بیش از هر چیز به سبب اولین محیط اجتماعی است که کودکی همه ما درون آن میگذرد و  ما بخشی از خویشتن خویش و تصویر خودمان را وام دار از این محیط هستیم .

روانشناسی امروز میداند که بخش اعظمی از شخصیت ما همچنان که عوامل زیستی و روانی هم درش تاثیر دارند مربوط به نوع رشد ما در محیط خانوادگی سپس اجتماعی و جمعی میشود. مطالعات انجام شده در زمینه بررسی ترتیب تولد که ابتدا در روانشناسی خانواده توسط آدلر مطرح شد امروز نگاه جدیدی به ما در تحلیل شخصیت افراد داده است.

ترتیت تولد فرزند اول ، دوم و سوم

برای مثال فرزند اول خانواده در خانواده های دوفرزند یا بیشتر در آینده به افرادی تبدیل میشوند که غالبا تشکیلاتی هستند مطابق با معیار های پدر و مادر عمل میکنند تا حدی میتوان گفت که رقابت طلب هستند و در زمینه های گوناگونی توانایی دارند. فرزند های دوم اگر فاصله سنیشان به طور مثال کمتر از یک سال و نیم با فرزند اول باشد یک نوع رقابت طلبی را یاد میگیرند که در دوقلو ها کاملا مشهود است در آن زمینه هایی که فرزند اول خیلی سراغش نرفته است.

فرزند های سوم شرایطی نسبتا خوب را تجربه میکنند آنها معمولا با فرزند اول رابطه ی خوبی دارند و بیشتر دعوا ها با فرزند دوم است. این افراد به سبب متمرکز شدن مهر و محبت مادر و پدر و به اصطلاح دست به دست شدن آن ها در خانواده و فامیل یاد میگیرند که محبت بورزند آنها خون گرم و جلب توجه کننده هستند اما مشکلی که آنها را در زندگی تهدید میکند خودمختار نبودن آنهاست زیرا آنها از ابتدا همه چیز برایشان فراهم بوده و غالبا نتیجه افکار دیگران و راه حل ها به آن ها رسیده است. به طور کلی مطالعات در این زمینه به شدت در ویژگی های شخصیتی مورد بررسی قرار گرفته و رهنمود های تازه ای را برای ما به ارمغان اورده است.

روانشناسی خانواده یکی از حوزه ای سخت این علم است چرا که رواندرمانگر بایستی همزمان فرایند های روانی و تغییرات چند درمانجو را مورد بررسی قرار دهد که این مسئله به مراتب سخت تر از رواندرمانی فردی است.

روانشناس

روانشناس دانش آموخته روانشناسی است

هر روزی را که میگذاریم بشریت نیاز بیشتری به کمک پیدا میکند علم امروزی در زمینه تکنولوژی دستآورد های بسزایی را به همراه خود داشته است اما غافل از روان خود بوده. انسان بیش از هر دوره ی دیگری در این زمان خود را قراموش کرده است روانشناس تنها کسی است که خود او را مدام به خودش یادآوری میکند برای همین بزرگترین خدمت را در حق ما میکند.

روانشناسی برای یادآوری انسان و یک نوع خودشناسی در اصل زاده شده است. زمانی که ما انگشت اشاره خود را از دیگران به سمت خود بگیریم و خود را بفهمیم خیلی از مسائل پیش روی ما خود به خود حل میشود. امروزه کسانی که روانشناسی میخوانند و رشته روانشناسی را انتخاب میکنند قبل از آنکه دیگران را بفهمند بایستی یاد بگیرند اول خوذشان را تجربه کنند اصل رویکرد روانکاوی بر اساس استوار است.

فروید پدر علم روانکاوی میگوید: اگر میخواهید روانکاو شوید پس خواب هایتان را تحلیل کنید و به خود رجوع کنید. وقتی یک روانشناس میشوید و شغل روانشناسی را انتخاب میکنید نمیتوانید توجه نکنید نه تنها به دیگران و لحظه های ناب زندگی ، بلکه باید مدام فرایند های حسی خود  و تجربه خود در مواجهه به مسائل زندگی را مورد بررسی و توجه قرار دهید.

این همان چیزی است که بالذات علم روانشناسی را خیلی به مفاهیم انسانی نزدیک میکند.  کسی که شغلش روانشناسی است یاد میگیرد بر مبنای اصول انسانی رفتار کند. طرف مقابلش را با هر خصوصیاتی بپذیرد و با او به حل مشکلاتش بپردازد.

اگر میخواهید دانشگاه روانشناسی به شما یاد دهد دانشگاه نیایید!..

رشته روانشناسی در دانشگاه های ایران تا آنجایی که من تجربه دارم در مقطع کارشناسی تنها مفاهیم اولیه را به شما آموزش میدهند و خیلی از دانشجویان این رشته معمولا دچار عدم علاقه میشوند گرچه به شدت موضوعات جذابی در روانشناسی وجود دارد اما مسئله ای که با آن مواجهه هستند عدم فعالیت خارج از دانشگاهشان است.

اگر بخواهید روانشناسی بخوانید و بیرون از دانشگاه فعالیتی نداشته باشید و به دنیال مسائل روانشناسی نباشید معمولا موفقیت در خانه شما را نمیزند. جامعه ایرانی به سبب وضعیتی که در حال حاضر در آن به سر میبرد که جامعه شناسان آنومی اجتماعی (بی ارزشی و سردرگمی ارزشی) نام مینهد روز به روز نیاز روانش را به کمک احساس میکند و روانشناسی قطعه به یقین یکی از ضروری ترین حوزه های زندگی هر کسی میشود اینجاست که رشته و شغل روانشناسی و رواندرمانگران حلال مشکلات بسیاری از انسان ها میتوانند بشوند.

روانشناسی کودک

روانشناسی کودک از حوزه های روانشناسی

باورتان نمیشود اگر که بگوییم کودکی در روانشناسی یعنی پدر انسان. همه ما از یاد میبریم که روزی یک کودک بوده ایم کودکی که با دنیای اطرافش برخورد میکرده و این محیط نقش اساسی بر او و نقش او در دنیای بزرگسالی اش داشته است. پدر و مادر هایمان معلم هایمان و .. همه و همه در ده سال اول زندگی نقش وافری داشته اند به گونه ای که ما انها را به مثابه جهان میدیدیم نه تنها یک فرد بیرونی این همان چیزی است که در نوع نگرش ما و جهان بینی امروز ما تاثیر خود را گذاشته است و بدون آن که خود بدانیم کودکی هایمان معنایی به دیده های امروزمان میدهند. روانشناسی کودک شاخه ای از علم روانشناسی است که بیشتر از آن که تبیین گر کودک باشد میتواند حلال مشکلات امروز بزرگسالیمان باشد. ما نقاط عطف مشکلات را معمولا در نوع کودکی که فرد داشته است در می یابیم و بدون شک باید بهتان بگویم که این حوزه از شگفت انگیز ترین حوزه های روانشناسی تا به امروز بوده است…

روانشناسی شخصیت

روانشناسی شخصیت از حوزه های روانشناسی

خیلی از ما از قدیم روانشناسی را مشخصا با این حوزه میشناسیم: شخصیت شناسی. بررسی های روانی و تحلیلی روانشناسان در طول تاریخ نشانگر تیپ های شخصیتی گوناگونی بوده است که حال به کمک آزمون های شخصیتی و روانشناسانی مثل یونگ و فروید و… تا حدی عملی شده است به گونه ای که ازمون ام بی تی آی یونگ و تیپ های شخصیتی یونگ کمک بزرگی به افراد برای پیدا کردن شغلشان و یا شغل مناسب با ویژگی های شخصیتیشان است. رویکرد ها و مکاتب روانشناسی همه و همه در تبیین شخصیت و روانشناسی شخصیت به ارائه نظریات خود پرداخته اند و بخشی از تئوری نظریه خود را معطوف به این حوزه کرده اند چرا که فهم شخصیت از مسائل مهم این علم است.

تست روانشناسی

تست روانشناسی

امروزه روانشناسان با بررسی های رفتاری انسان و به کار گیری علم آمار و روانسنجی توانسته اند عامل های شخصیتی انسان را مشخص کنند و با طرح سوالاتی حال چه به صورت تستی و یا چه عملی و .. به ارزیابی تیپ های شخصیتی و یک درک تجربی از رفتار برسند.

حتما مطلب زیر را بخوانید..
آیا شما محیط را کنترل میکنید یا محیط شما را؟(تست منبع کنترل)

تست روانشناسی نئوNEO تست MMPI و MBTI که توسط روانشناسان به نام بشر طراحی شده اند به شدت میتوانند در بررسی ها رفتاری و حتی تشخیص های افتراقی به ما کمک بزرگی بکنند تا به یک درک و تصویری مشخص از خود برسیم. کتاب دکتر حمزه گنجی با نام ارزشیابی شخصیت میتواند کمک کنند افرادی باشد که به دنبال تست های شخصیتی عزت نفس افسردگی و … هستند.

نکات روانشناسی

اما آن بخشی که همه ما نیاز به آن داریم دقیقا نکات روانشناسی است. در این سایت در قسمت بلاگ بیش از هر چیزی در نوشته هایمان سعی کرده ایم که نکات کاربردی و مفید روانشناسی را در هر زمینه ای به زبان ساده با شما در میان بگذاریم چراکه کمک بزرگی به بهبود روابط روزانه تان میکند.

رشته روانشناسی

رشته روانشناسی یکی از مهمترین رشته های امروز برای فهم بشر تلقی میشود. این رشته اساسا از فلسفه نشئت گرفت و در آزمایشگاه ویلهلم وونت با آزمایشگاه پیوند خورد. این رشته قدمتی حدودا ۱۰۰ ساله دارد که مشخصا مربوط به فعالیت های فروید در این زمینه میشود. رشته روانشناسی مشخصا در کشور ما روز به روز در حال پیشرفت و روی آوری مردم به این رشته است. ما در خصوص رشته روانشناسی مقاله ای نوشته ایم که علاقه مندان میتوانند برای اطلاعات بیشتر از این رشته به این مقاله مراجعه کنند:

حتما مطلب زیر را بخوانید..
معرفی رشته روانشناسی برای علاقه مندان

شغل روانشناسی

برای اطلاعات بیشتر در زمینه شغل روانشناسی میتوانید به مقاله زیر مراجعه کنید:

حتما مطلب زیر را بخوانید..
شغل روانشناسی

اگر سوال و یا نظری مد نظرتان است میتوانید در بخش ارسال دیدگاه با من در میان بگذارید تا نویسنده ها و یا خودم به آن پاسخگو باشیم ..

[تعداد: 2    میانگین: 4/5]

 

 

 

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *